Steeds meer creatieve ondernemers ontdekken hoe waardevol markten zijn. Je staat direct voor je doelgroep, je kunt je producten laten zien, je bouwt een netwerk op en je krijgt spontane feedback die je nergens anders zo snel krijgt. Voor veel makers is een markt zelfs het moment waarop hun bedrijf echt gaat groeien.
Maar hoe begin je eigenlijk als standhouder? Waar moet je op letten? Welke materialen heb je nodig? En hoe zorg je ervoor dat je eerste markt meteen succesvol voelt – zowel qua verkoop als beleving?
In deze uitgebreide gids neem ik je stap voor stap mee door het hele proces: van de juiste markt kiezen tot je allereerste verkoop.
Waarom markten zo waardevol zijn voor creatieve ondernemers
Markten hebben iets dat webshops nooit volledig kunnen bieden: persoonlijk contact. Bezoekers kunnen je producten aanraken, ruiken, passen of proberen. Ze horen het verhaal achter jouw merk en ontmoeten de persoon die het maakt. Dat zorgt voor meer vertrouwen én meer verkoop.
Belangrijke voordelen:
- Direct contact met je ideale klant
- Meteen feedback op je assortiment en prijzen
- Geen verzendkosten of retouren
- Snel zichtbaar worden bij een lokaal publiek
- Laagdrempelige manier om te testen welke producten aanslaan
- Nieuwe samenwerkingen met andere makers
Voor beginnende ondernemers is een markt de meest flexibele, betaalbare manier om te groeien zonder grote risico’s.
Stap 1: Kies de juiste markt
Niet elke markt past bij elk product. Veel beginnende standhouders maken de fout om zich zomaar aan te melden bij eender welk evenement. Maar succes begint altijd bij het kiezen van een markt die écht aansluit op jouw doelgroep.
Waar let je op bij het kiezen?
- Soort markt
- Creatieve markten → ideaal voor handgemaakte items
- Streekmarkten → goed voor food en ambacht
- Lifestyle- en gift fairs → perfect voor sieraden en accessoires
- Seizoensmarkten → kerst, zomer, voorjaarsbraderieën
- Locatie
- Stad = meer impulskopers
- Dorp = trouwer publiek maar lagere aantallen
- Binnen = minder afhankelijk van weer
- Buiten = gezellig, maar gevoelig voor regen en wind
- Toegangsprijs
Sommige markten vragen entree. Dat trekt vaak koopgericht publiek. - Organisatie & communicatie
Wordt er snel gereageerd? Informatie duidelijk? - Prijs van de kraamhuur
Duur is niet per definitie slecht – als het publiek goed bij jouw product past.
Een goede markt voelt logisch. Als jij sieraden maakt en het aanbod bestaat voor 80% uit tweedehands kleding, dan weet je: dit is niet mijn plek.
Stap 2: Bereken je kosten en kies je producten
Voordat je gaat verkopen, moet je weten wat je wilt meenemen en welke prijzen je gaat hanteren.
Hoe bereken je je kostprijs?
Veel makers onderschatten hun kosten. Denk aan:
- materialen
- gereedschap
- productietijd
- verpakkingen
- markthuur
- reiskosten
- transactiekosten (bijv. pin)
Maak een simpele Excel: product → kostprijs → gewenste marge → verkoopprijs.
Welke producten neem je mee?
Een goede mix bestaat uit:
- impulsaankopen (tot €10–€15)
- middenprijs-producten (jouw hoofdassortiment)
- 1–3 premium items (om je merkwaarde te laten zien)
Bezoekers die blijven kijken, kopen vaak iets kleins.
Bezoekers die direct verliefd worden op je stijl, kopen juist je duurdere items.
Stap 3: De voorbereiding – wat moet je meenemen?
Een markt draait niet alleen om wat je verkoopt, maar ook om wat je meeneemt. Dit bepaalt hoeveel rust je ervaart op de dag zelf.
Basisbenodigdheden
- tafelkleed (effen, stevig)
- kistjes, displays of plateaus
- prijskaartjes
- pinapparaat (superbelangrijk!) Een simpele goedkope oplossing is betalen via Tikkie.
- visitekaartjes
- voorraadbakken
- tassen of cadeauzakjes
- extra verlengsnoer / powerbank
- stoel (optioneel – maar blijf vooral staan)
Tip: oefen thuis hoe je kraam eruit zal zien. Dat scheelt enorm veel stress ter plaatse.
Stap 4: Presenteer je kraam aantrekkelijk
Bezoekers scannen een markt in een paar seconden. Als je kraam dan niet opvalt, loop je mensen mis die eigenlijk jouw doelgroep zijn.
Werk met hoogteverschillen
Een vlakke tafel oogt rommelig. Met hoogte creëer je:
- diepte
- zichtbaarheid
- een professionele uitstraling
Gebruik kistjes, kleine trapjes of standaardjes. Zet je populairste items op ooghoogte.
Minder is meer
Veel beginnende standhouders zetten alles neer. Maar:
Een rommelige kraam verkoopt minder.
Selecteer je beste producten. Laat de rest thuis of onder de tafel liggen als extra voorraad.
Verlichting maakt het verschil
Vooral bij binnenmarkten en wintermarkten is goed licht een verkoopverhoger.
- warme LED-spots
- kleine lichtslingers
- gericht licht op je bestseller
Goede verlichting zorgt voor sfeer én aandacht.
Stap 5: Maak contact zonder opdringerig te zijn
Veel ondernemers vinden dit het spannendste onderdeel. Maar verkopen op een markt gaat niet om “verkopen”. Het gaat om verbinden.
Zo maak je natuurlijk contact
- glimlach bij het voorbijlopen
- maak oogcontact, maar op een rustige manier
- zeg iets simpels: “Goedemorgen!” or “Leuk dat je kijkt!”
- stel een vraag: “Mag ik iets voor u inpakken?”
- vertel iets kleins over je product zonder een verkooppraatje
Mensen kopen vooral omdat ze jóu aardig vinden.
Wanneer laat je iemand met rust?
Als iemand:
- vooral naar de prijzen kijkt
- zijn handen in de zakken houdt
- weinig terugzegt
Laat het dan rustig gaan. Ze pakken vanzelf iets op wanneer ze interesse krijgen.
Stap 6: Omgaan met verschillende soorten bezoekers
Niet elke bezoeker is hetzelfde. Als standhouder leer je verschillende stijlen herkennen:
1. De snelle kijker
Loopt door, scant je kraam in 2 seconden.
→ Zorg dat je bestseller zichtbaar ligt.
2. De twijfelaar
Pakt iets op, legt het neer, pakt het opnieuw op.
→ Vertel een korte eigenschap of herkomst van het product.
3. De cadeautjeskoper
Zoekt iets voor iemand anders.
→ Stel vragen: “Voor wie is het?” “Wat is hun stijl?”
4. De verzamelaar / fan
Komt gericht voor jouw productcategorie.
→ Toon verschillende varianten en combinaties.
Hoe beter je dit herkent, hoe natuurlijker je verkoopgesprek loopt.
Stap 7: Wat doe je na de markt? (superbelangrijk!)
Topstandhouders doen iets wat veel beginners vergeten:
Ze analyseren hun resultaten.
Noteer na de markt:
- welke items het best verkochten
- wat juist bleef liggen
- welke vragen bezoekers stelden
- hoe je kraampresentatie werkte
- welke prijsranges het best liepen
- of je genoeg voorraad had
- of het publiek goed bij jouw product paste
Na 2–3 markten zie je al patronen. Dáár bouw je op verder.
Veelgemaakte beginnersfouten (en hoe je ze voorkomt)
- Te veel producten meenemen
→ Kies liever 20 sterke items dan 60 middelmatige. - Onzichtbare prijzen
→ Mensen lopen weg als ze het niet durven vragen. - Geen PIN-optie
→ Je mist tot 40% van je omzet. - Rommelige tafel
→ Rust verkoopt beter. - Te lage prijzen
→ Handgemaakt mag geld kosten. - Je kraam niet testen vooraf
→ Dit scheelt zoveel tijd en frustratie op de dag zelf.
Conclusie: Beginnen als standhouder is eenvoudiger dan je denkt
Met de juiste voorbereiding, een passende markt en een aantrekkelijke kraam zet je een sterke eerste stap. Markten zijn een kans om zichtbaar te worden, te leren en je bedrijf te laten groeien.
Begin klein, test wat werkt en ontwikkel jezelf markt voor markt. Iedere verkoopdag is een les én een kans op nieuwe fans.